banner
11 დეკემბერი 2017 | 14:43 ეკონომიკა

2018 წელს ქართული ქაფშიას ექსპორტი გერმანიასა და ბელგიაში იგეგმება

2018 წელს ქართული ქაფშიას ექსპორტი გერმანიასა და ბელგიაში იგეგმება

თევზის გადამამუშავებლები აპროტესტებენ ვალდებულებას, რომელიც გარემოს სააგენტომ მათ  ბაზრის დეტალური შესწავლის გარეშე დააკისრა.  

ქართული თევზის მწარმოებელი კომპანიები შავი ზღვის ქაფშიას ევროკავშირში გატანაზე მოლაპარაკებებს აწარმოებენ. შპს „პალიასტომი 2004“-ი გაყინული ქაფშიას გერმანიაში ექსპორტირებას 2018 წელს გეგმავს. ბელგიასა და გერმანიაში კონტრაქტების გაფორმებაზე  შპს „მბმ“-იც მუშაობს და კომპანიაში იმედოვნებენ, რომ ქაფშიას ექსპორტის დაწყებას მომავალ წელს ისინიც შეძლებენ.

ევროკავშირის ადამიანის ჯანმრთელობისა და უფლებების დაცვის დირექტორატის გადაწყვეტილებით  მიმდინარე წლის 20 ივნისს საქართველო ოფიციალურად შევიდა მესამე ქვეყნების სიაში საიდანაც, ევროკავშირში შავ ზღვაში მოპოვებული ქაფშიას (ანჩოუსი) ექსპორტი ნებადართულია. ამ გადაწყვეტილებამდე რამდენიმე წლით ადრე ქართული თევზის მწარმოებელი კომპანიები აქტიურად ემზადებოდნენ. მათ, საბოლოო ჯამში, ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესებისა და საერთაშორისო ჰიგიენისა და მენეჯმენტის სტანდარტების (HACCP, ISO) დასანერგად 25 მილიონი ლარის ინვესტიცია განახორციელეს.

გასულ წელს თევზჭერის ლიცენციები ძველ მფლობელებს კიდევ 10 წლით გაუგრძელდათ. დღეის მდგომარეობით, შავ ზღვაში თევზჭერის მიზნით გაცემულია 9 ლიცენზია. ამ ლიცენზიებს სულ 5 კომპანია ფლობს. ესენია: შპს „პალიასტომი - 2004“ საერთო მოცულობიდან მისი პროცენტული წილი - 5,055%-ია; შპს „გეოფიშ კომპანი“ - 24%; შპს „მბმ“ - 19,174 %; შპს „აისბერგი2“ - 24% და შპს„ზღვის პროდუქტები“, რომლის პროცენტული წილი ყველაზე მეტია და 26,771%-ს შეადგენს. ამ კომპანიებს გადამამუშავებელი საწარმოები ქალაქ ფოთში აქვთ.

საქრთველოს მთავრობის 2016 წლის 22 აპრილის 696-ე განკარგულებით გარემოს ეროვნულ სააგენტოს ძველი სალიცენზიო პირობების შეცვლის ნება მიეცა. ლიცენზიების ამოწურვის ვადად 2026 წლის პირველი სექტემბერი განისაზღვრა. ახალი სალიცენზიო პირობები კი ასე ჩამოყალიბდა: 

➢     ლიცენზიის მფლობელი ვალდებულია რომ არაუგვიანს 2010 წლის პირველი იანვრისა საკუთრებაში ერთი თევზსაჭერი და ერთი გადამზიდი გემი ჰყავდეს.

➢     2018 წლის პირველი იანვრიდან თევზჭერის სეზონზე მოპოვებული რესურსის არანაკლებ 70% საბოლოო პროდუქტად უნდა გადამუშავდეს საქართველოს ტერიტორიაზე. მათ შორის არანაკლებ 10 პროცენტით აწარმოონ კომბინირებული საკვები და არანაკლებ 5 პროცენტით აწარმოონ სასურსათო დანიშნულების კონსერვირებული საკვები.

➢     2018 წლის პირველი იანვრიდან 2019 წლის პირველ იანვრამდე თევზჭერის პროცესში დასაქმებულთა არანაკლენ 30 %-ი უნდა იყოს აკრედიტებული/ავტორიზებული სასწავლებლის მიერ დიპლომირებული ან სერტიფიცირებული შესაბამისი პროფესიული განათლების  მქონე საქართველოს მოქალაქე. 2019 წლიდან 2023 წლამდე დარგში დასაქმებული ასეთი სპეციალისტების რაოდენობა უნდა გაიზარდოს 50%-მდე, ხოლო 2023 წლიდან ლიცენზიის მოქმედების ბოლომდე სპეციალისტების რაოდენობა არანაკლები 80%-ს უნდა შეადგენდეს.

➢     ლიცენზიის მფლობელი ასევე ვალდებულია 2017 წლის პირველი ოქტომბრიდან გემზე დაამონტაჟოს ელექტრონული მონიტორინგის სისტემა და აწარმოოს ელექტრონული თევზჭერის ჟურნალი (ეს სისტემა სახელმწიფოს კვოტის ათვისების კონტროლის საშუალებას აძლევს).

ევროკავშირის ბაზრის გახნის შემდეგ, სალიცენზიო მოთხოვნების დაკმაყოფილებაზე მუშაობის პარალელურად, რამდენიმე ლიცენზიანტი კომპანია ევროკავშირში ექსპორტირების შესაძლებლობის გამოყენებას ცდილობს. 

„კონტრაქტი არ მაქვს ხელმოწერილი, მაგრამ მოლაპარაკება მაქვს და გერმანიაში, ალბათ, გაყინულ თევზს გავაგზავნი. თევზზე ვართ დამოკიდებული, სეზონი ახლა დაიწყო და ვნახოთ, თევზს რა რაოდენობით და ხარისხით დავიჭერთ. 2018 წელს გერმანიაში გატანის  დიდი იმედი მაქვს“, - ამბობს   „პალიასტომი 2004“-ის დირქტორი გურამ დოლბაია. 

კიდევ ერთი კომპანია, რომელიც ქაფშიას ევროკავშირის ბაზარზე შეიტანს შპს „ბმბ“-ი იქნება: „ კონსულტაციები გვაქვს ბელგიაში, გერმანიაში, კარგი შემოთავაზებები გვაქვს, მაგრამ საქმე ასაწყობია. სინჯებს ვაგზავნით და როგორც კი მოიწონებენ და თანხმობას განაცხადებენ, მაშინვე კონტრაქტებს დავდებთ“, - ამბობს „ბმბ“-ის დირექტორი მერაბ ხარაბაძე.

სალიცენზიო პირობების დაკმაყოფილებას ქართული თევზის მწარმოებელი კომპანიები გაერთიანებული ძალებით ახორციელებენ. კომბინირებული საკვების წარმოებისთვის ლიცენტიანტები თევზჭერის საერთო კვოტიდან პროცენტული წილების ფლობის შესაბამისად, ინვესტიციებსაც პროპორციულად დებენ. მაგალითად ვისაც კვოტის 20 %- აქვს, ის ქარხნის ასაშენებლად საჭირო თანხის 20 %-ს ხარჯავს, ვინც კვოტის 5%-ს ფლობს, ის 5%-ის ინვესტირებას აკეთებს და ა. შ.  მათი ვარაუდით, ლიცენზიაში მითითებულ ვადებში ჩაეტევიან და კომბინირებული საკვების თანამედროვე ქარხანას უახლოეს ხანში ააშენებენ. 

ლიცენზიის მფლობელებისთვის სალიცენზიო მოთხოვნების უმეტესეობა მისაღებია, თუმცა სასურსათო დანიშნულების საკონსერვო წარმოების ვალდებულებას ერთსულოვნად აპროტესტებენ: „საკონსერვოს წარმოების დავალდებულების საკითხი კარგად არ არის შესწავლილი. ამჟამად მოთხოვნა არ არის, თან კონსერვებით ბაზარი გაჯერებულია, კონკურენცია რთულია. გაუგებრობაში ვართ. გავაკეთებთ ყველაფერს რომ სალიცენზიო პირობა შესრულდეს, მაგარამ ეს ფუჭად გაწეული ხარჯები იქნება. კონსერვის ქარხანა 3 მილონ დოლარამდე დაჯდება. ბაზარი ვერაფრით ვერ მოვიძიეთ, რომ კონსერვი რეალიზაციაზე წავიდეს. არადა, შეგვეძლო ეს ფული დარგის განვითარების სხვა მიმართულებით დაგვეხარჯა. გემის მისადგომი არ გვაქვს.ფიზიკურად ვერ შევძლებთ კონსერვის წარმოებას, რადგან ხელით შრომა სჭირდება კონსერვს. მუშახელი ფიზიკურად უნდა დადგეს პორტში და ხელით გადმოცალოს თევზვი. ასეთი ნავსაყუდელი კი დღესდღეობით არ არსებობს. სეზონზე დაჭერილი თევზის 70 %-ი საქართველოში უნდა გადამუშავდეს,  5 %-ი კი კონსერვი უნდა იყოს, ეს ძალიან დიდი რაოდენობაა. ბიზნესმა უკეთ არ იცის რამდენ პროცენტს გადაამუშავებს კონსერვისთვის? თუ ვერ გავყიდეთ ერთ წელიწადს, მოთხოვნა გვავალდებულებს, რომ მეორე წელსაც მაინც იგივე რაოდენობა გავაკეთოთ და ვიზარალოთ, ანუ ეს უკვე ბიზნესზე ძალადობაა“, - აცხადებს „შავი ძღვის პროდუქტები“-ს დირექტორი გურამ წიწილაშვილი. 

„ყველაფერი გაკეთებადია, მაგრამ მეშინია ამდენი ხარჯი გავწიოთ და მერე კონსერვის რეალიზაცია ვერ მოვახერხოთ, გვყავს უცხოელი კონსულტანტები, ქართული თევზი გემოვნურად მოსწონთ, მაგრამ ზომით იწუნებენ, ჩვენ სანაპიროსთან  მცირე ზომის ქაფშიას ვიჭერთ, რომელიც კონსერვის წარმოებისთვის ზომის თავალსაზრისით მიმზიდველ პროდუქტად არ ითვლება. ეტაპობრივად უნდა მივსულიყავით კონსერვის წარმოებამდე, ასე ნაუცბათევად პირველი საფეხურიდან მეხუთეზე გადახტომა არ ვარგა. სჯობდა თევზსაჭერი გემებისთვის ნავსაყუდელის მოწყობაში სახელმწიფო  რომ მოგვხმარებოდა, ამის შემდეგ კი უფრო ლოგიკური იქნებოდა  კონსერვის წარმოების ვალდებულების დაკისრება“, -  ამბობს „ბმბ“-ის დირექტორი მერაბ ხარაბაძე. 

სალიცენზიო პირობებში კონსერვის წარმოების ვალდებულების არსებობას „პალიასტომი 2004“-ის დირექტორი გურამ დოლბაიაც აპროტესტებს: „კონსერვირება არის აბსურდი, მაგრამ დაგვაძალეს, გვითხრეს, რომ გინდათ თუ არა ასე არის საჭირო. შავი ზღვის ქაფშია არ არის ხმელთაშუა ზღვის ქაფშიის  ზომის, არამედ პატარაა.  არ არის საკმარისი იმ დონეზე დამუშავებისთვის, რომ საჭირო სასაქონლო სახე ჰქონდეს. აქედან გამომდინარე, მასზე დიდი მოთხოვნა არ შეიძლება იყოს, დღეს მითუმეტეს საქართველოში. საბჭოთა პერიოდშიც ვერ მოახერხეს საკონსერვოს გაკეთება, ახლა ხომ არ დაწყებულა ამ თევზის ჭერა“. 

„რომ გითხრათ, ეს სახელმწიფოებრივი გადაწყვეტილება იყოთქო, არ იქნება მართალი. ვმუშაობ ხელისუფლებასთან რომ ეს პირობა შეიცვალოს. კვოტის 5%-ი ეს არის დაახლოებით 50 მილიონი კონსერვი, რომლის საწარმოებლად ჩვენს აკვატორიაში საკმარისი რაოდენობის და ზომის თევზს ვერ ვიჭერთ. შარშან ფოთში ერთი ტონა ისეთი თევზი არ გაყიდულა, კონსერვისთვის რომ გამოდგებოდა. როგორც ჩანს, წინასწარ არავითარი გათვლები არ არის გაკეთებული. ეს ყველასათვის მტკივნეული თემაა, მაგრამ რადგან გადაწყვეტილება მიღებულია, უკან დახევა არავის უნდა. მაგრამ, ალბათ, უკან დახევა მოუწევთ“, - აცხადებს „აისბერი 2“- ის დამფუძნებელი თენგიზ სარიშვილი. 

Eugeorgia.info დაინტერესდა ჰქონდა თუ არა რაიმე ეკონომიკური დასაბუთება სალიცენზიო პირობში არსებულ კონსერვის წარმოების ვალდებულებას. გარემოს ეროვნულმა სააგენტომ ამ შეკითხვაზე წერილობით გვიპასუხა: „გასული 10 წლის განმავლობაში (ლიცენზიის თავდაპირველი მოქმედების ვადა) შავ ზღვაში მოპოვებული თევზის გადამუშავება ხდებოდა მხოლოდ უმარტივესი ფორმით (თევზის გაყინვა, დამარილება, ანდა თევზის ფქვილის წარმოება). შავ ზღვაში მოპოვებული თევზის ოდენობისა და ხარისხის გათვალისწინებით (შავ ზღვაში მოპოვებული თევზის კვებითი ღირებულება და ხარისხი საკმაოდ მაღალია და აკმაყოფილებს საერთაშორისო სტანდარტებს), ასევე ქვეყანაში ამ დარგის განვითარების სტიმულირებისა და ხელშწყობის მიზნით ლიცენზიანტებს დაევალათ მოპოვებული თევზის 5 პროცენტი (თავიანთი პროცენტული წილის პროპორციულად) საკვებ პროდუქტად გადაამუშაონ საქართველოში. დღეის მდგომარეობით საქართველოში ამ ტიპის საკვები პროდუქცია მხოლოდ იმპორტირებულია. ამიტომ მნიშვნელოვანია თევზის საკვებ პროდუქტად (კონსერვი) გადამუშავების სტიმულირება“. 

გარემოს ეროვნული სააგენტო ვალდებულების ეკონომიკური დასაბუთების ნაწილში შემოიფარგლა იმ ფაქტის აღნიშვნით, რომ საქართველოში  ქაფშიას კონსერვი სრულად იმპორტირებულია. თუმცა სააგენტოს ჩვენთვის გამოგზავნილ წერილში არ დაუზუსტებია საქართველოში იმპორტირებული თევზის კონსერვებიდან რა წილი აქვს კონკრეტულად ქაფშიას კონსერვს. როგორც თევზის მწარმოებელი კომპანიების წარმომადგენლები ჩვენთან საუბარში აცხადებენ, ქაფშიას კონსერვი საქართველოს ბაზარზე მოთხოვნადი არ არის. ზოგიერთი მათგანის თქმით, ადგილობრივ ბაზარზე მიმდინარე წელს საერთოდაც პირველად ნახეს თურქული წარმოების კონსერვი, რომელზე მათი თქმით, მოთხოვნა არ არის. 

ერთის მხრივ, საქართველოს მთავრობის გადაწყვეტილებით, თევზჭერის ლიცენზიების მოქმედების ვადა  ტენდერის გარეშე გაუგრძელდაც ძველ მფლობელებს, თუმცა ლიცენზიებში ახალი მოთხოვნები შევიდა, საიდანაც ქაფშიას კონსერვის წარმოების ვალდებულების მართებულობას  ლიცენზიის მფლობელები არ ეთანხმებიან და ამ ვალდებულების ეკონომიკური დასაბუთების არასებობაზე მიუთითებენ. მეორეს მხრივ, ქართული კომპანია შპს „SO&CO“ ევროპელ ინვესტორებთან ქაფშიას კონსერვის თანამედროვე ქარხნის გაკეთებას გეგმავდა, თუმცა ტენდერის გამოუცხადებლობის გამო  თევზჭერის ლიცნზიის გარეშე დარჩა. 

Eugeorgia.info ამ თემაზე კომპანია  „SO&CO“-ს დამფუძნებელ სეით ისაკაძეს ესაუბრა: „მრავალწლიანი მუშაობის შედეგად, შპს „SO&CO“-ს დამუშავებული აქვს სასურსათო ქაფშიის წარმოების უნიკალური პროექტი ყველა საკითხის გათვალისწინებით (მათ შორის დაფინანსებისაც). ამ პროექტის განხორციელების ერთადერთი პირობა ევროპელი ინვესტორის მხრიდან არის, რომ „SO&CO“-ს გააჩნდეს თევზჭერის ლიცენზიის 10% - იანი კვოტა. 2016 წელს „SO&CO“-მ ამ კვოტის შეძენა აუქციონზე მხოლოდ იმის გამო  ვერ შეძლო, რომ მთავრობის დადგენილებით აუქციონი არ ჩატარდა და ძველ ლიცენზიანტებს ლიცენზია მომდევნო 10 წლით  გაუგრძელდათ. აღნიშნულიდან გამომდინარე, შპს „SO&CO“-ს რამდენიმე ათეული მილიონი ლარის ინვესტიციისა და 500-მდე ადამიანის დასაქმების შესაძლებლობა არ მიეცა“, - აცხადებს ისაკაძე. 

კომპანია  „SO&CO“ ლიცენზიის მფლობელებთან მოლაპარაკებებს აწარმოებს, ინვესტორების პირობა კი კვოტის 10 პროცენტის მოპოვებაა. მანამ სანამ ლიცენზიანტები კონსერვის გამოშვებას მოთხოვნის არასებობის გამო არ გეგმავენ და  „SO&CO“  კი ლიცენზიის უქონლობის გამო ქაფშიას კონსერვს ვერ აკეთებს, ქაფშიას არაკონსერვირებული პროდუქტები მომდევნო წელს შესაძლოა ევროკავშირის ბაზარზე მოხვდეს. ყველაფერი კი გერმანელ და ბელგიელ პარტნიორებთან მოლაპარაკებების წარმატებით დასრულებაზეა დამოკიდებული.





ზურაბ მოდებაძე

 



წაკითხულია
1137
ელ. ფოსტის გაგზავნა

ამავე თემაზე:

 ევროკავშირში, უკრაინასა და აშშ-ში  „ოჯახური“ ტრადიციული პროდუქტების ექსპორტს ახორციელებს

ევროკავშირში, უკრაინასა და აშშ-ში „ოჯახური“ ტრადიციული პროდუქტების ექსპორტს ახორციელებს

„შპს დაბის“ წნილები, სუნელები, აჯიკა და ნიგვზის სოუსი „ოჯახური“-ს ბრენდული დასახელებით, გერმანიაში, ლატვიაში, აშშ-სა და უკრაინაში ექსპორტზე გააქვს.

24 აპრილი 2018 | 13:55 ბიზნესი ვრცლად
ქართული ოჯახური წარმოების ვისკი „Meister Bräu“ გერმანიაში იყიდება

ქართული ოჯახური წარმოების ვისკი „Meister Bräu“ გერმანიაში იყიდება

„Meister Bräu“ რაც გერმანულად ლუდის ოსტატს ნიშნავს, ქართული ოჯახური წამოების ბრენდია. 2013 წელს დაარსებულ საწარმოს გერმანიისა და საფრანგეთის ალკოჰოლური სასმელების კონკურსში უკვე აქვს ოქროსა და ვერცხლის მედლები მოპოვებული.

18 აპრილი 2018 | 15:39 ბიზნესი ვრცლად
აბულაძეების ოჯახური წარმოების ღვინო გერმანიაში, ავსტრიასა და აშშ-ში ექსპორტზე გადის

აბულაძეების ოჯახური წარმოების ღვინო გერმანიაში, ავსტრიასა და აშშ-ში ექსპორტზე გადის

აბულაძეების ღვინო ამჟამად ადგულობრივი ბაზრის გარდა გერმანიასა და ავსტრიაში იყიდება, რამდენიმე კვირაში კი ვაშინგტონის ბარებსა და რესტორნებში გამოჩნდება.

12 აპრილი 2018 | 12:01 ბიზნესი ვრცლად
„პროფესიონალური მეღვინეობის პროდუქტები“ კასრის ფორმის ავეჯს გერმანიის შემდეგ თურქეთში გაიტანს

„პროფესიონალური მეღვინეობის პროდუქტები“ კასრის ფორმის ავეჯს გერმანიის შემდეგ თურქეთში გაიტანს

მოთხოვნის ზრდის გამო კომპანიას ავეჯის წარმოების ხაზის თბილისში, ლილოს დასახლებაში გამოაქვს და გერმანიის გარდა თურქეთის ბაზარზე შესვლაც გეგმავენ.

04 აპრილი 2018 | 14:55 ეკონომიკა ვრცლად

ბლოგი

2019 წლამდე გადადოს საპენსიო რეფორმის დაწყება და მოამზადოს წინაპირობები კონსერვატიული (და არა სოციალურ-ლიბერალური) მოდელის შემოღებისთვის, იმ დათქმით, რომ დაგროვებითი და საბაზისო პენსიების სქემები ყოველთვის ერთმანეთის პარალელურად იარსებებს

40-წუთიანი დამქანცველი ჯანჯღარის შემდეგ, მწვერვალზე სრულიად ახალი, თვალუწვდენელი სივრცე გადაიშალა ჩვენს თვალწინ, როდესაც სოფელ გოგაშენში ამოვაღწიეთ

ახალქალაქს მორიგი დაგეგმილი ტრენინგის ფარგლებში ვესტუმრეთ. ამ ნაყოფიერ მიწაზე მშრომელი ფერმერები ცხოვრობენ. სწორედ აქ მოდის ქართულ ბაზარზე არსებული კარტოფილის, ბოსტნეულისა და მარცვლეულის დიდი ნაწილი. ბოლო პერიოდში ჩვენ მიერ ჩატარებული ტრენინგებიდან ეს შეხვედრა ყველაზე ინტერაქციული აღმოჩნდა. გამაკვირვა მათმა ცხოველმა ინტერესმა სიახლისადმი. ისინი მაქსიმალურად ცდილობდნენ მათთვის საინტერესო საკითხზე მიეღოთ რაც შეიძლება მეტი ინფორმაცია.

გასულ კვირას მაკედონიაში ნაციონალისტურად განწყობილ ადამიანთა ჯგუფი პარლამენტშიშეიჭრა. 200-კაციანი ბრბო, რომელთა შორისნიღბიანი მამაკაცები იყვნენ, სასტიკად გაუსწორდაწამყვანი მაკედონიური ოპოზიციურიპარტიის და ეთნიკური ალბანელების პარტიის ლიდერებს, მათ შორის ქალბატონს. ეს ორი პარტია აპირებდა ახალი უმრავლესობის შექმნას მაკედონიის პარლამენტში, რომლის სპიკერად ეთნიკურად ალბანელი პოლიტიკოსი აირჩიეს. პარლამენტში შეჭრილები, რომლებიც ქვეყნის ყოფილი პრემიერ-მინისტრისმომხრეები იყვნენ, ამ ფაქტის ასეთი სისხლიანი გზით ჩაშლას ცდილობდნენ.

მარტვილის რაიონის გამგებლის მოადგილე ყველაზე ძლიერ ოპონირებას გვიწევდა. მისი პირველივე ქმედება „ჰაკა“-ს ჰგავდა, რომელსაც გააფთრებული ახალზელანდიელი მორაგბეები მოწინააღმდეგე გუნდის მორალურად გასატეხად იყენებენ.

კონფლიქტის დაწყებიდან მეექვსე წელს ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა ჩაურევლობის პოლიტიკა დაარღვია და ასადის რეჟიმის წინააღმდეგ იერიში პირველად 7 აპრილს, გამთენიისას მიიტანა.

ესტონური წარმატებული პოტიკის მაგალითების მოძიება შესაძლებელია თითქმის ნებისმიერ სფეროში, დაწყებული სახელმწიფო მმართველობიდან, დამთავრებული განათლების პოლიტიკით.

უცხო ქვეყნების კანონებისა თუ რეფორმების კოპირება განვითარების ერთი-ერთი პოპულარული და საქართველოშიც ხშირად გამოყენებადი რეცეპტია. ლოგიკა მარტივია - „საჭირო არ არის ველოსიპედის ახლიდან გამოგონება“. თუმცა, ეს მიდგომა ხშირად არ ამართლებს.

ევროკავშირთან სავაჭრო სივრცის გაფართოების შედეგად ყველა მოსალოდნელი დადებით ეფექტი მიიღწევა გრძელვადიან პერიოდში (5-10 წელიწადი), ხოლო ხარჯების გაღება გვიწევს დღეს, რათა შესაბამისობაში მოვიდეთ ევროკავშირის კანონმდებლობასთანდა საბაზრო მოთხოვნებთან. ისედაც დაძაბულ სოციალურ და პოლიტიკურ ფონზე ამან შესაძლოა საფრთხე შეუქმნას რეფორმების წარმატებით განხორციელებას. შესაბამისად, დაახლოების პროცესი უნდა იყოს თანმიმდევრული და პრიორიტეტები გათვლილი ისე, რომ ბიზნესს ჰქონდეს ზრდის სტიმული; ასევე, მნიშვნელოვანია ექსპორტზე ორიენტირებული დარგების კონკურენტუნარიანობის ამაღლება წახალისდეს. მეორე მხრივ, საქართველოში ევროკავშირის სტანდარტების დანერგვა მეწარმეობასა და ზოგადად ქვეყნის საინვესტიციო სივრცეში პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების მოზიდვას და ევროპულ ბაზარზე წვდომას ხელს შეუწყობს. DCFTA-ს სარგებლის სრულად ასათვისებლად, ასევე, აუცილებელია სამუშაო ძალის ბაზრის ცვლილება, რომელიც ამჟამად თავმოყრილია ძირითადად დაბალმწარმოებლურ დარგებში.

მე ძალიან კარგად არ ვიცნობ მაგამედ სარიევს. მაქსიმუმ ორჯერ შევხვედრივარ, პირველად მარნეულში და მეორედ ერთი კვირის წინ გარდაბნის მუნიციპალიტეტში ამჯერადაც ევროკავშირთან სავაჭრო ხელშეკრულების (DCFTA) შესაძლებლობების შესახებ ტრეინინგზე. მაგამედი არც ოლიმპიური ჩემპიონია და მისი ფოტოები არც საჯარო თავშეყრის ადგილებშია გამოფენილი, თუმცა ის რომ საუკეთესო მოქალაქეა, ამ ფაქტს წყალი არ გაუვა!

კეთილდღეობის ეკონომიკის ერთ-ერთი პრინციპია, რომ ზოგიერთ გადასახადს შესაძლოა უკუგავლენა ჰქონდეს ინდივიდების მოტივაციაზე- შექმნან დოვლათი. თუმცა, თუ გადასახადებიდან მიღებული თანხა საკმარისი არ არის ხარისხიანი ინფრასტრუქტურისა და საჯარო სერვისების დასაფინანსებლად, ამანაც შეიძლება დააზარალოს ეკონომიკა.

ინსტიტუტების განვითარებას არა მარტო პროფესიონალების, პოლიტიკური და ეკონომიკური ელიტების სწორად მიმართული შრომა და გადაწყვეტილებები, არამედ მოსახლეობის დამოკიდებულებებისა და ფასეულობების შეცვლაც სჭირდება.

ფერმერებთან ჩვენი შეხვედრის დროს სულიად მოულოდნელად აღმოვაჩინეთ მსმენელებს შორის ორი “თინეიჯერი” ბიჭი; მომავალი ფერმერები მამასთან ერთად გამალებით იწერდნენ პრეზენტაციის დროს მიწოდებულ ყველა ინფორმაციას თაფლის წარმოების არსებული შესაძლებლობების, პრობლემებისა და გამოწვევების შესახებ.

მას შემდეგ, რაც საქართველომ დამოუკიდებლობა მოიპოვა, მთავრობები, პოლიტიკური პარტიები, ექსპერტები, თუ იდეოლოგები გვპირდებიან საქართველოს ეკონომიკურ გაბრწყინებას, რეცეპტად კი ბორჯომის გაყიდვიდან დაწყებული დაბალი გადასახადებით დამთავრებული არაერთ იდეას თუ თეორიას ასახელებენ. ასე გრძელდება 25 წელია და, მართალია, 90-იანი წლების სიდუჭირიდან მოსახლეობის დიდი ნაწილი გამოვიდა, გაბრწყინებამდე ჯერ კიდევ ბევრი გვიკლია.

გუგენჰაიმში აგნეს მარტინმა, MoMA-ს თანამედროვე ხელოვნების ფილიალმა (PS1) ნიუ-იორკში, ჩიკაგოს ხელოვნების ინსტიტუტმა და ჩიკაგოს თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმმა კიდევ ერთხელ დამარწმუნა, რომ არ არსებობს გამოხატვის უღირსი საგნები, აღქმები, მოვლენები თუ ამ მოვლენების ინტერპრეტაციები.

სამი წლის წინ ამერიკელმა ჟურნალისტმა ენ ბერნარდმა National Geographic-ისთვის მომზადებულ რეპორტაჟში შემდეგი სიტყვები დაწერა: „თუ დაეცემა დამასკო, დაეცემა სირიაც.“ ომის დაწყებიდან, თითქმის, ექვსი წლის თავზე პრეზიდენტ ბაშარ ალ-ასადის ციტადელად ქცეული სირიის დედაქალაქი გადარჩა, ხოლო ალეპომ, სიდიდით მეორე უძველესმა ქალაქმა და ომამდელი სირიის ბიზნესცენტრმა, დაცემა 2012 წლიდან (სამოქალაქო ომის დაწყებიდან ერთ წელიწადში) დაიწყო, თუმცა, მაინც ბევრს გაუძლო გარდა რუსეთის ავიაიერიშისა.

ციდან ალბათ ყველაზე კარგად ჩანს გერმანული რაციონალიზმი, მიწის და განახლებადი ენერგიიის ათვისება (გუშინ მხოლოდ მიუნხენიდან ფრანკფურტამდე მგზავრობისას 500-ზე მეტი ქარის წისქვილი დავთვალე), ტყის ფართობების და სასოფლო-სამეურნეო სავარგულების ეს რაღაც განსხვავებული სიმეტრიით მონაცვლეობა და, მთლიანობაში, ეს განსხვავებულად დავარცხნილი რელიეფი.

გაძვირებული საიმპორტო ავტომობილების ფასი (გამოწვეული აქციზის ზრდით), სავარაუდოდ, გაახანგრძლივებს საქართველოში არსებული ავტომობილების „ექსპლუატაციის“ ვადას. შესაბამისად, ტექნიკური შემოწმების შემოღების ვადებისა და პირობების გაურკვევლობის პირობებში, შესაძლოა, ტექნიკურად არც ისე სახარბიელო მგომარეობაში მყოფმა ქართულმა ავტოპარკმა გაიხანგრძლივოს მავნე აირებისა და უსიამოვნო ინდუსტრიული ხმების „გამობოლქვის“ პერიოდი.

В шестидесятые годы прошлого века Ферруччо получил от продажи тракторов бόльший доход, чем планировалось, и исполнил свою мечту: поставил в свой гараж новенькую «феррари». Вторая часть этой истории намного интереснее. «Феррари» не оправдала ожиданий Ферруччо. Ферруччо, не раздумывая, явился прямо к Энцо Феррари, чтобы обсудить недостатки машины, он высказал свое мнение и предложил помощь в решении проблем...

გასული საუკუნის სამოციან წლებში ფერუჩომ ტრაქტორების გაყიდვით დაგეგმილზე მეტი შემოსავალი მიიღო და ოცნებაც აისრულა: საკუთარ ფარეხში ახალთახალი «ფერარი» დააყენა. ამ ისტორიის მეორე ნაწილი გაცილებით საინტერესოა.

სადღეგრძელოებზე ჩემმა ბლოგმა იმაზე გაცილებით მეტი ვნებები და კონტრასტული რეაქციები გამოიწვია, ვიდრე ველოდი: მკვეთრად უარყოფითი ძირითადად უფროსი თაობის მხრიდან და მკვეთრად დადებითი ახალგაზრდა და საშუალო ასაკის ხალხის მხრიდან. მკვეთრად უარყოფითი დამოკიდებულების მქონე ადამიანებმა დაიწყეს პირადად ჩემი და ჩემი ქართველობის ლანძღვა კომენტარებში თუ პირად მიმოწერაში, ხოლო მკვეთრად დადებითი დამოკიდებულების მქონე ადამიანებმა -- ჩემი ქება მაღალი მოქალაქეობრივი თვითშეგნების გამო, რამაც გადამაწყვეტინა მეთქვა (ამჯერად უკვე საბოლოოდ), რატომ არ ვეთანხმები არცერთ მხარეს. როცა ვნებები დუღს, როგორც ამბობენ, ჭეშმარიტება ორთქლდება (არა, იმის თქმა არ მინდა, რომ მე ვიცი ჭეშმარიტება).

ბოლო შვიდი წელია ქართულ სუფრაზე არ ვყოფილვარ, სანამ გუშინ ძირითადად ახალგაზრდებისგან შემდგარ ჯგუფთან ერთად არწივის ხეობაში და ხორნაბუჯზე ლაშქრობის შემდეგ ერთ რესტორანში მათთან ერთად არ აღმოვჩნდი. მოკლედ, ამ ადამიანების ასაკმა და განათლებამ მაფიქრებინა, რომ ეს ხალხი არ დალევდა იმ სადღეგრძელოებს, რის გამოც ქართულ სუფრებს გავურბივარ. მოლოდინი არ გამართლდა. ამ სუფრაზეც შეისვა „საქართველოს გაუმარჯოს”, ჩვენი სიყვარულის (იგულისხმება სუფრაზე მსხდომნი), მეგობრობის და ხვალინდელი დღის სადღეგრძელოები. ამ სადღეგრძელოებს გვთავაზობდა ერთ-ერთი ჩვენი თანამოლაშქრე ბიჭი, რომელმაც თქვა მე თამადა არ ვარო, თუმცა ტრადიციული თამადისგან მხოლოდ იმით განსხვავდებოდა, რომ დალევას არ გვაძალებდა.

პანკისი - სტერეოტიპების მსხვერპლი ულამაზესი კუთხე

გამარჯობა, მინდა ეს ბლოგი დავწერო ქართული მატყლის პრობლემაზე და თხრობა დავიწყო ახლო წარულიდან, ასევე გაგაცნოთ მატყლის პრობლემის მოგვარების უელსური მოდელი.

უიმედო და არაინფორმირებული გურულები 6 ივლისს ლანჩხუთის მინუციპალიტეტის სოფელ ჯურუყვეთში ვნახე. არაინფორმირებული ევროინტეგრაციის პროცესებზე, უიმედო თავიანთი სოციალური მდგომარეობით.

აბორტის უფლება ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი პოსტულატია ადამიანის უფლების კონვენციაში. გაეროს CEDAW-ს კომიტეტის დეკლარაციაში წერია: „გაეროს წევრმა ქვეყნებმა ხელი უნდა შეუწყოს ჯანდაცვის სფეროში ქალის მიმართ ყველანარი დისკრიმინაციის აღმოფხვრას, ქალის და კაცის უფლება თანაბრად უნდა იყოს დაცული და ქალებს უნდა ქონდეთ წვდომა ჯანდაცვის სერვისებზე, ოჯახის დაგეგმარების ჩათვლით“.

Brexit -ის მოწინააღმდეგები მოსახლეობას აფრთხილებდნენ უპირატესად ეკონომიკური შედეგების თაობაზე: ბრიტანეთის ფინანსთა სამინისტროს პროგნოზით, Brexit-ის შემდგომ ყოველი ბრიტანული ოჯახი 4300 ფუნტს დაკარგავს წელიწადში 2020 წლისათვის იქნება სავარაუდოდ, 100 მილიარდი ფუნტის ეკონომიკური ზარალი. 950 000 სამუშო ადგილს შეექმნება საფრთხე. პროფესიული გაერთიანებების ვარაუდი უფრო დრამატულია: 4 მილიონი სამუშაო ადგილი საფრთხის ქვეშაა, განსაკუთრებით კი, ექსპორტთან დაკავშირებულ სფეროებში, საავტომობილო და ქიმიურ ინდუსტრიაში. ბევრი ფირმა კონტინენტურ ევროპაში გადავა. შემცირდება პირდაპირი ინვესტიციები.

ბატონი სერგო ქალაქ თელავიდან თან რეალური პიროვნებაა და თან კრებითი სახელია იმ ადამიანებისა, რომლებიც ევროინტეგრაციის მიმართულებით ინფორმაციულ შიმშილს განიცდიან.

გერმანიაში მმართველი კოალიციის პარტიების: CDU -სა და CSU- ს ცალკეული პოლიტიკოსები სკეპტიკურად არიან განწყობილნი, რამდენად გონივრულია საქართველოსთვის ვიზალიბერალიზაციის მინიჭების თაობაზე ევროკომისიის გეგმა. მათ არგუმენტად მოჰყავთ ქართული კრიმინალური დაჯგუფებების მზარდი მასშტაბი და გავლენები ევროპაში, ამასთან, საქართველოს მოქალაქეების მიერ ლტოლვილის სტატუსის ბოროტად გამოყენების ტენდენციად ქცეული ფაქტები. ეს არგუმენტები რეალობაში საფუძველს მოკლებული როდია, მაგრამ სწორედ ამ თემის წამოწევა საქართველოს სახელმწიფოსათვის ეგზისტენციალურად მნიშვნელოვანი საკითხის გადამწყვეტ ფაზაში აღაშფოთებს ქართულ საზოგადოებას:

„სურსათის უვნებლობა ევროკავშირმა რომ არ მოგვთხოვოს, ისე არ უნდა გვქონდეს“? - ეს რეპლიკა მესტიაში ჯერ კიდევ “გაუხურებელი” ტრენინგის მიმდინარეობის დროს ადგილობრივმა ზაზა დევდარიანმა “გვესროლა”.

პილოტმა დაშვება გამოაცხადა. ქვევით თვალი მომჭრა აღმოსავლეთსა და უდაბნოს კლიმატისთვის უჩვეულო სიმწვანემ, რომელიც თელ-ავივის აეროპორტის ზოლამდე მთელი 20 წუთის განმავლობაში არ დასრულებულა. გაოცებამ დროებით გადამავიწყა „აირზენას“ ღარიბული, უგემური მენიუ და ლამაზი, მაგრამ უჟმური და მოძველბიჭო სტიუარდესა. - ყვავის ყველაფერი, - მითხრა სიამაყით გვერდით მჯდომმა შუახნის მამაკაცმა, რომელიც საქართველოდან ისტორიულ სამშობლოში ღრმა ბავშვობაში გადასახლდა.

ცოტა ხნის წინ გავრცელდა ინფორმაცია "ჩერნომორენერგოს" დირექტორის, ასლან ბასარიას განცხადების შესახებ, რომელსაც ენგურჰესის დირექტორის ლევან მებონიაც ადასტურებს და რომლის მიხედვით ენგურჰესის მიერ გამომუშავებული არცერთი კილოვატი ამ ეტაპზე საქართველოს არ მიეწოდება და მთლიანად აფხაზეთს მიაქვს, ხოლო ზამთრისა და გაზაფხულის პერიოდში წაღებული ელექტროენერგიის რაოდენობა გამომუშავებულის 80%-ს შეადგენს.

არავის უკვირს ის ფაქტი, რომ რადიკალური ისლამის წარმომადგენელები მკაცრად აკრიტიკებენ დემოკრატიას, რადგან ის შარიათის სულთან შეუთავსებელ პოლიტიკურ პრაქტიკად, ზნეობრივი გარყვნილებისა და ქაოსის წყაროდ მიაჩნიათ. საკვირველი ისაა, რომ დემოკრატიას რელიგიის სახელით ქრისტიანებიც არ წყალობენ.

გასული წლის ბოლოს საქართველოს გაზმომარაგების გაზრდის საკითხმა არათუ აქტუალურობა შეიძინა, არამედ გადააჭარბა ყველანაირ მოლოდინს და უკვე ერთგვარ მძაფრსიუჟეტიან სერიალად იქცა “გაზპრომის” მთავარ როლში მონაწილეობით.

ქართველ მორწმუნეთა და სასულიერო პირთა გარკვეულ წრეში სიტყვა „ლიბერალიზმი“ ძალიან უარყოფითი რენომეთი სარგებლობს. ჩემი აზრით, ამას სამი უმთავრესი მიზეზი აქვს. პირველი, ესაა რუსული რელიგიური ლიტერატურა, რომლებიც „რომის მესამე იმპერიის“ სულისკვეთების მქონე ავტორების მიერაა დაწერილი, რომლებსაც ყველანაირი ლიბერალური აზრი, რომელიც ეჭვის ქვეშ აყენებს რუსული იმპერიის მართლმადიდებლურ მისიას, თავად მართლმადიდებლობის საწინააღმდეგო ძალად მიაჩნიათ; მეორე, ზოგიერთი ლიბერალის აგრესიული, ანტიეკლესიური პოზიცია, რომელიც სულაც არ გამომდინარეობს კლასიკური პოლიტიკური ლიბერალიზმის ბუნებიდან და აქედან გამომდინარე, თავად ამ ლიბერალის ბრალია და არა ლიბერალიზმის; მესამე, ზოგადად ლიბერალიზმის მოწინააღმდეგენი კარგად არ იცნობენ კლასიკური, პოლიტიკური ლიბერალიზმის ბუნებას.

ახალციხის რაიონში მცხოვრებ ერთ-ერთ მეფუტკრეს, რომელიც ევროპაში ქართული თაფლის ექსპორტისთვის საჭირო მოთხოვნებზე ინფორმაციას ეძებდა, სურსათის ეროვნულ სააგენტოში "ურჩიეს", რომ ევროკავშირში თაფლის შეტანაზე ფუჭ ოცნებას თავი დაანებოს და ცოტა უფრო პრაგმატულ-მიწიერი საქმით დაკავდეს.

ახლო აღმოსავლეთსა და სირიაში შექმნილი ვითარება შედეგია ცივილიზაციურ - რელიგიური კონფლიქტების გაღვივების, რომლებიც ემყარება საუკუნეების მანძილზე ჩამოყალიბებულ ეთნო-რელიგიურ რწმენებს და რომელთა გაღვივება ხდება გლობალური და რეგიონული პროცესების ფონზე.

კოლონიალიზმის ეპოქაში ევროპელები ცდილობდნენ ანდებში ოქროს ქალაქისთვის მიეგნოთ, მაგრამ ელდორადოც და ინკების პაიტიტიც მხოლოდ ლეგენდად დარჩა, ისევე როგორც საყდრისის 5-ათასწლოვანი მაღარო, რომლის შესახებაც უკვე ვეღარაფერს შევიტყობთ.

ხანგრძლივი დავა ე.წ. მოსმენების კანონთან დაკავშირებით დასრულებულია, ვეტოც დაძლეულია და დიდი ძმაც მზადყოფნაშია, რომ მუდამ გვიყუროს, გვისმინოს და განაჩენი გამოიტანოს.

მრავალი ქვეყნის გამოცდილების მიხედვით, სწორედ სადაზღვევო სფეროა ის სეგმენტი, რომელსაც შეუძლია რომ თავისი შემოსავლებიდან საგზაო უსაფრთხოებისთვის დაფინანსება გამოყოს და ეს თანხა ტრანსპარენტულად დახარჯოს გზების კეთილმოწყობასა და საგზაო უსაფრთხოებაზე მიმართულ სხვა კონკრეტულ პროექტებზე.

პირველად გადავწყვიტე ნახევრად პირადული და შეიძლება ცოტა არ იყოს თვითმაამებლური ჩანაწერის გასაჯაროება

უჩა სეთური, ინფორმაციის თავისუფლების განვითარების ინსტიტუტის (IDFI) ექსპერტი

"მორიგი ბლეფი" - ასე აფასებდნენ დღეს პროგრამას "აწარმოე საქართველოში"

სტრატეგიულად მნიშნელოვანი გეოგრაფიული მდებარეობის გამო საქართველოს მთელს კავკასიაში და მის ფარგლებს გარეთაც საკვანძო სატრანზიტო ფუნქცია აკისრია. ამის გამო, სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის და სატრანსპორტო საშუალებების გაუმჯობესება აუცილებელი წინაპირობაა ქვეყნის ეკონომიკური და სოციალური განვითარებისთვის.

ევროპასთან ასოცირების შესახებ შეთანხმებაში განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა სატრანსპორტო საშუალებების უსაფრთხოების პირობების დაცვას: ავტომობილის გამართულობას, მძღოლების კვალიფიკაციას და მათ მიერ სამუშაო და დასვენების საათების მკაცრ დაცვას.

ერთხელ ერთმა ჩემმა ნაცნობმა ჟურნალისტმა, რომელიც შარშან კოლუმბიის უნივერსიტეტის ტრენინგზე გავიცანი, სოციალურ ქსელ Twitter-ზე დაწერა, რომ ამერიკის შეერთებული შტატების მადლობელია, რადგან მან, ნეპალელი ემიგრანტების შვილმა, მისი წილი ამერიკული ოცნება უკვე აიხდინა.

ადვოკატირება

შეხვედრა საღამოს 6 საათზე , www.eugeorgia.info-ს ოფისში დავნიშნეთ. ჩვენი ჯგუფი პირველად უნდა შეხვედროდა ახალციხის რაიონში, სოფელ ანდრიაწმინდაში მცხოვრებ მეყველეს - გალინა ინასარიძეს და მის შვილს - რუსლანს. თავდაპირველად, შეხვედრის მიზანი ერთმანეთის გაცნობ

"კვლევითი ჟურნალისტიკის და ადვოკატირების ცენტრი" ახორციელებს პროექტს, რომლის ფარგლებშიც ვეხმარებით მცირე და საშუალო ბიზნესს

რჩეული სტატიები

ევროკავშირში 1 კგ ბიო ჟოლოს საცალო ფასი 100 ევროს აჭარბებს, თუმცა, როცა კენკრის ბაღის გაშენება გადაწყვიტა, გიორგი კორელი, ძირითადად, მაინც ადგილობრივი ბაზრით მოიხიბლა. როგორც ახალგაზრდა ფერმერი ამბობს, ჟოლო საქართველოში საკმაოდ მოთხოვნადი პროდუქტია და ყოვ

ამერიკული ლურჯი მოცვი, რომელიც გურიისა და აჭარის მაღალმთიანეთის კლიმატურ პირობებს კარგად შეეგუა, უნიკალური თვისებების გამო მსოფლიო ბაზარზე დიდი მოთხოვნით სარგებლობს. საქართველოში მოყვანილი 12 ტონა ლურჯი მოცვი დიდი ბრიტანეთის ბაზარზე წელს პირველად შევიდ

ევროკავშირის წარმომადგენლებმა საქართველოში თაფლის წარმოების ინდუსტრია შეამოწმეს და მიიჩნიეს, რომ სწორედ თაფლია ის ერთ-ერთი სტრატეგიული პროდუქტი, რომელსაც თხილისა და ღვინის კვალდაკვალ ევროკავშირის ბაზარზე შესვლის რეალური პერსპექტივა აქვს.

ევროკავშირი სოფლად მცხოვრები მოსახლეობისთვის ახალ საგრანტო პროგრამას იწყებს. ევროპის სამეზობლო პროგრამა სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარებისთვის - ENPARD-ის ფარგლებში დაფინანსებას მიიღებს ის, ვისაც სოფლად აგროწარმოების ალტერნატიული ეკონომიკური საქმი

ღრმა და ყოვლისმომცველი თავისუფალი სავაჭრო სივრცის შესახებ შეთანხმება (DCFTA) პირველი სექტემბრიდან შევიდა ძალაში, რაც იმას ნიშნავს, რომ ევროკავშირიდან შემოტანილ და საქართველოდან ექპორტირებულ 9 ათასზე მეტი დასახელების პროდუქციაზე საბაჟო გადასახადი გაუქმდა

პაატა მოგელაშვილს ხეხილის ბაღი 20 ჰა-ზე გორის რაიონის სოფელ ვარიანში აქვს გაშენებული. მეურნეობას უკვე რამდენიმე წელია ძმებთან ერთად უძღვება. ბაღი გააახლეს - "სინაფის" და "ჩემპიონის" ვაშლის ნერგები თანამედროვე ჯიშებით - "გრანი სმიტით", "ჯონათი" და "გოლდენ

ევროკავშირში თავისუფალი გადაადგილება, გარანტირებული სამუშაო თუ ევროპულ უნივერსიტეტებში სწავლის გაგრძელების შესაძლებლობა? მითები არამხოლოდ ევროკავშირთან ასოცირების შეთანხმებაზე, არამედ ვიზის ლიბერალიზაციასთან დაკავშირებითაც არსებობს. ევროპაში თავისუფლად გ

ექსკლუზიური ინტერვიუ დიმიტრი მანჯავიძესთან, რომელიც არის ერაყში, კერძოდ, ბაღდადსა და ერბილში გაეროს ოფისის საარჩევნო მისიის უფროსი ოფიცერი.

ქალი მეწარმეების ხელშეწყობის მიზნით, ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკი საქართველოში ახალ პროგრამას იწყებს. EUGeorgia.info დაინტერესდა, რამდენად ხელსაყრელია პირობები და რას ფიქრობენ პროგრამასთან დაკავშირებით თავად ქალი მეწარმეები.

„ღვინის პირველი პარტია დანიაში 2006 წელს გავიტანეთ. შემდეგ დანიას ინგლისი, საფრანგეთი, იტალია და შვედეთი დაემატა.

banner
banner
banner