banner
04 აპრილი 2019 | 13:52 სოფლის მეურნეობა

ქვეყანაში ხარისხიანი თაფლის დეფიციტია

ქვეყანაში ხარისხიანი თაფლის დეფიციტია

 

„ვისაც თაფლის ექსპორტის საშუალება გვაქვს, გაჩერებული ვართ"

ოფიციალური მონაცემებით, გასულ წელს საქართველოდან ექსპორტზე სულ 21 ტონა თაფლი გავიდა, რაც ბოლო 4 წლის განმავლობაში ყველზე მაღალი მაჩვენებელია. 17,7 ტონის ექსპორტი აზერბაიჯანში მოხდა, რაც მთლიანი საექსპორტო მოცულობის 85%-ია(2017 წელს აზერბაიჯანში ექსპორტი 2,2 ათასი ტონა იყო). მცირე რაოდენობით თაფლი გავიდა ირანში, ჰონგ კონგში, ერაყში, ყატარში. იაპონიაში შარშან ქართული თაფლი არ გაყიდულა, განსხვავებით 2017 წლისგან, როცა ექსპორტზე 1 ტონა პროდუქტი გაიტანეს.

საექსპორტო ქვეყნების ჩამონათვალში აღარ არის თურქეთი, რომელიც წლების განმავლობაში ქართული თაფლის რეალიზაციის ძირითად ბაზარს წარმოადგენდა. ოფიციალური ექსპორტის გარდა ქართული თაფლი თურქეთში კონტრაბანდული გზითაც ხვდებოდა. მას შემდეგ, რაც თურქეთის ხელისუფლებამ თაფლის ქვეყანაში შეტანა აკრძალა, ქართველმა მწარმოებლებმა გასაღების ეს ბაზარი დაკარგეს.  

ევროკავშირის ქვეყნებში თაფლის ექსპორტმა 2018 წელს მხოლოდ 134,2 კილოგრამი შეადგინა. 2017 წელს კი თაფლის ექსპორტზე საერთოდ არ გასულა. წელს იანვარში კი ორმა ქართველმა მწარმოებელმა გერმანიაში დაახლოებით 200 კილოგრამი თაფლი გაყიდა. გიორგი იაშვილმა და ვახტანგ ღლონტმა საკუთარი პროდუქტი საერთო „TAPLI“-ის ბრენდის ქვეშ გაიტანეს. თაფლის მორიგ პარტიას გასაგზავნად ისინი 20 აპრილისთვის ამზადებენ. გერმანიაში ამჯერად 1 ტონამდე თაფლი გაიგზავნება.

ვახტანგ ღლონტს საოჯახო მეურნეობა გურიაში აქვს, სადაც სკებიდან წელიწადში 5 ტონამდე თაფლს იღებენ. ადრე პროდუქტს ადგილობრივ ბაზარზე იყიდებოდა. ახლა მათი სამიზნე ევროკავშირის ბაზარი გახდა.

„ორი წლის განმავლობაში ვმუშაობდით, მაღალი ხარისხის თაფლი რომ მიგვეღო, რომელიც არ იქნებოდა დაბინძურებული. gtz-მა ჩამოიყვანა ჩვენთან ექსპერტები, რომლებიც ფუტკრის მოვლის ტექნოლოგიას გვასწავლიდნენ, როგორ მომხდარიყო ფიჭების ჩანაცვლება, თაფლის ე.წ. დაკუპაჟება, ტექნოლოგიური პროცესის დახვეწა, რომ მიგვეღო ხარისხიანი პროდუქტი, რომელიც ევროპაში მაღალი სეგმეტის ბაზარზე შევიდოდა. თაფლი თანამედროვე ევროპული წესით მივიღეთ. ჩვენი თაფლი მოეწონათ და საკმაოდ დიდ ოდენობაზე არის მოთხოვნა. ამ ეტაპზე არ გვაქვს ამდენი. მაგრამ გადავწყვიტეთ ფერმერები გავაერთიანოთ, ვასწავლოთ მათ რა ტექნოლოგიით მოუარონ ფუტკარს და შემდეგ თაფლი ერთობლივად გავიტანოთ ევროპაში. ჯერ ეს ვერ მოხერხდება, რადგან ის მეთოდები, რასაც ადგილობრივი ფერმერების დიდი ნაწილი იყენებს, ევროპული მოთხოვნებისგან განსხვავდება. აღჭურვილობა, რაც ფერმერებს აქვთ, სტანდარტებს არ შეესაბამება, სურსათის უვნებლობის მოთხოვნებს ვერ აკმაყოფილებს, დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლის მეთოდები არ იციან, დაკუპაჟების და ანალიზის აღების ტექნოლოგია ევროპულისგან განსხვავდება. ისევ არის ანტიბიოტიკების პრობლემა. ფერმერები არარეგისტრირებულ პრეპარატებს იყენებენ. ბევრმა ეს პრეპარატები ამოიღო მოხმარებიდან, მაგრამ ის მაინც არის ჩარჩოებში დარჩენილი, რაც თაფლს აბინძურებს. მწარმოებლებმა რომ შეძლონ თაფლის ევროპაში გატანა, პრეპარატები შესაბამისი დოზით და სწორ დროს უნდა გამოიყენონ, როგორც ეს მითითებულია პრეპარატის ანოტაციაში, უნდა მოხდეს ჩარჩოების ჩანაცვლება და რაც მთავარია, ფუტკარი ეკოლოგიურად სუფთა გარემოში უნდა ჰყავდეთ”,- ამბობს ვახტანგ ღლონტი.

გიორგი იაშვილს მეურნეობა რაჭაში აქვს, ამბროლაურში. ის ცაცხვის თაფლს აწარმოებს. შარშან 10 ტონამდე პროდუქტი მიიღო. აქედან 980 კილოგრამი, რაც გერმანიაში საექსპორტოდ იყო განკუთვნილი, სპეციალისტების მეთვალყურეობის ქვეშ დაილუქა.

„ექსპერტები ბავარიიდან რამდენჯერმე ჩამოვიდნენ. ისინი მთლიან პროცესს უწევდნენ მონიტორინგს, სკიდან საწარმომდე. თაფლი შესამოწმებლად გერმანიაში გაიგზავნა, სადაც ლაბორატორიული შემოწმება წარმატებით გაიარა. მომავალში საექსპორტო თაფლის შემოწმება ასევე ევროპის ლაბორატორიაში მოგვიწევს. საქართველოში არსებული სოფლის მეურნეობის სახელმწიფო ლაბორატორიას მხოლოდ წინასწარი შემოწმებისთვის გამოვიყენებთ, ის არის ერთგვარად პირველი ფილტრი, იმის გასაგებად, რომ თაფლი დაბინძურებული არ არის. გერმანიიდან არის მოთხოვნა თაფლზე, მაგრამ ვერ დავაკმაყოფილებ, რაც არ უნდა ბევრი მოვიწიო, ამიტომ აუცილებელია, მეფუტკრეთა გაერთიანება. ბევრ ფერმერს აქვს სურვილი შემოგვიერთდეს, მაგრამ მათ მეურნეობებს ჯერ მონიტორინგი უნდა გავაკეთოთ”,-ამბობს eugeorgia.info- თან საუბრისას გიორგი იაშვილი.

მწარმოებლებს თაფლის რეალიზაცია უჭირთ

სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის მონაცემების მიხედვით, 2017 წელს საქართველოში თაფლის წარმოებამ 2,5 ათასი ტონა შეადგინა. 2016 წელს ეს მაჩვენებელი 2,1 ათასი ტონა იყო. თუმცა, ეს ზუსტი მონაცემები არ არის. ქვეყანაში დაახლოებით 2-ჯერ მეტი თაფლი იწარმოება, მაგრამ მისი ზუსტი აღრიცხვა არ ხდება. მას შემდეგ, რაც თურქეთში თაფლის არალეგალური ექსპორტი შეწყდა, ქართველ მეფუტკრეებს რეალიზაცია გაუჭირდათ. როგორც მწარმოებლები ამბობენ, ექსპორტის აკრძალვას ლარის კურსის ვარდნა და ინფლაცია დაემატა, რამაც თაფლის მოხმარება შეამცირა. ბევრი მწარმოებელი მის რეალიზაციას ვერ ახერხებს.

თუ გავითვალისწინებთ, რომ თაფლის წარმოება თანდათან იზრდება, ადგილობრივი ფერმერებისთვის შექმნილი სიტუაციიდან ერთადერთი გამოსავალი პროდუქტის ექსპორტზე გატანაა. ამისთვის კი მათ ხარისხიანი თაფლის წარმოებაზე უნდა იზრუნონ.  

ორგანიზაცია „ფუტკარა” -ს საქართველოდან თაფლის ექსპორტის დიდი გამოცდილება აქვს. მას ადგილობრივი მწარმოებლებისგან შესყიდული თაფლი ექსპორტზე უმეტესად აზიის ქვეყნებში გააქვს. „ფუტკარას” ხელმძღვანელი მიხეილ თეთრუაშვილი ამბობს, რომ ევროკავშირში ექსპორტის დიდი სურვილი აქვს, მაგრამ ამაში უამრავი პრობლემა უშლის ხელს.

„ვისაც გვაქვს თაფლის ექსპორტის საშუალება, გაჩერებული ვართ. რამდენიმე მეფუტკრემ გაიტანა ევროპაში თაფლი, არის ასეთი შემთხვევები, მაგრამ მხოლოდ მისი მოსავალი და მცირე რაოდენობით. მათ იცოდნენ, რომ მისი თაფლი ხარისხიანი იყო, არ იყო დაბინძურებული. მე კი, გარანტია არ მაქვს, რომ ფერმერებისგან მიღებული თაფლის ნიმუშებში ნარჩენები არ აღმოჩნდება. ექსპორტს რეგულარული ხასიათი თუ არ მიეცა, ეს არ იქნება ბიზნესი. წინა წლებში 20 ტონაზე მეტი თაფლი გავიტანეთ აზიის ქვეყნებში. თუმცა, შემდეგ თაფლის დაბინძურების რისკის გამო გავჩერდით.

ბიზნეს- ოპერატორი ვარ, მაქვს საწარმო, შემიძლია თაფლი მთელი ქვეყნის მასშტაბით შევიძინო, მაგრამ ექსპორტზე რომ წავიღო, ძალიან რთულ სიტუაციაში აღმოვჩნდები. ევროპულ ლაბორატორიაში ანალიზის ჩატარება 1000 ევროზე მეტი ჯდება და შეიძლება ეს თანხა წყალში გადაყრილი აღმოჩნდეს. არადა, მინდა პროდუქტი რეგულარულად გავიტანო. შემსყიდველი უწყვეტი მიწოდების პირობას გვიყენებს, რომ დახლზე ქართული თაფლი მუდმივად იყოს. თუ თაფლს ევროპაში გავიტან, გერმანიის ან საფრანგეთის ლაბორატორიაში უნდა შევამოწმებინო. ხელისუფლებას შეუძლია დაგვეხმაროს, რომ ჩვენ ლაბორატორიაში რა კომპონენტზეც მოწმდება, იმ ანალიზის საფასური ნაწილობრივ მაინც დაგვიფინანსოს. წინასწარ მაინც ვიცოდეთ, რომ თაფლში დაბინძურება არ არის. ამის შემდეგ მას ევროპის ლაბორატორიაში უფრო დაზღვეულები გავგზავნით.

თაფლის სისუფთავე მხოლოდ ექსპორტისთვის არ უნდა გვინდოდეს. პირველ რიგში, შიდა ბაზარზე, ჩვენ მომხმარებელზე უნდა ვიფიქროთ. დღეს საქართველოში არ არის მეწარმე, რომელსაც საკუთარი ფინანსებით თაფლის ლაბორატორიაში შემოწმება შეძლოს. ამაშიც მათ სახელმწიფო უნდა დაეხმაროს. ბაზარი გაჯერებულია რისკის შემცველი თაფლით. ეს არ ნიშნავს, რომ ყველა დაბინძურებულია, მაგრამ ფაქტია, რომ ევროპაში გაგზავნილ ბევრ ნიმუშში ნარჩენები აღმოჩნდა.

გვინდა ევროპულ სტანდარტების შესაბამისი თაფლის გადამამუშავებელი საწარმო გვქონდეს, სადაც მოხდება გადამუშავება, ერთგვაროვანი თაფლის მიღება, სტანდარტიზაცია, რომ ჰიგიენური ნორმების დაცვით მოხდეს მისი ექსპორტზე გატანა. აქვე უნდა მოხდეს დაფასოება, და ქართული ეტიკეტით გატანა. საწარმოს ვაკეთებთ, რომელსაც ISO სტანდარტი ექნება, მომზადებული რომ დავხვდეთ იმ პერიოდს, როცა შიდა ბაზარი ევროპაში ექსპორტისთვის მზად იქნება, -ამბობს eugeorgia.info- საუბრისას „ფუტკარას” ხელმძღვანელი მიხეილ თეთრუაშვილი.  

ანტიბიოტიკების გამოყენება კვლავ პრობლემად რჩება

ანტიბიოტიკები თაფლისთვის ერთ-ერთ ყველაზე დიდ პრობლემას წარმოადგენს. ევროპის ლაბორატორიაში გაგზავნილი ქართველი მწარმოებლების ნიმუშების 50% -ში სწორედ ანტიბიოტიკების ნარჩენები აღმოჩნდა. ქვეყანაში ანტიბიოტიკების იმპორტი უკვე აიკრძალა, ხოლო ვისაც უკვე შემოტანილი აქვს, მან 2020 წლამდე უნდა გაყიდოს. თუმცა, არიან ფერმერები, რომლებიც ანტიბიოტიკებს აქტიურად იყენებენ. ანტიბიოტიკები, უმეტესად მეტრონიდაზოლი, ე.წ. „ამერიკული სიდამპლის" წინააღმდეგ გამოიყენება. ეს დაავადება ფუტკრისთვის ძალიან საშიშია, სწრაფად გადადის და ეპიდემიის სახე შეიძლება მიიღოს. განვითარებულ ქვეყნებში დაავადებულ სკას წვავენ, ხოლო საფუტკრეში ცხადდება კარანტინი. საქართველოში მეფუტკრეს არ აქვს დაზღვევა და ცხადია, მას ზარალის არავინ აუნაზღაურებს. ამიტომ მწარმოებლები თავის დაცვის მიზნით ფუტკარს ანტიბიოტიკით კვებავენ.

„ბევრი მეფუტკრე აღარ იყენებს ანტიბიოტიკს. მაგრამ არიან ისეთებიც, რომლებიც ამბობენ, რომ მაინც მივცემ, რადგან მეშინია დაავადების. მათ ნებისმიერ სააფთიაქო ქსელში შეუძლიათ იყიდონ ანტიბიოტიკი. სუბსიდირებები ამ მიმართულებითაც არის საჭირო. როცა შეზღუდვას აწესებენ, სანაცვლოდ მეფუტკრეს რაღაც დამცავი მექანიზმი უნდა შესთავაზონ. კარგი იქნება, მათ ამერიკული სიდამპლის გამზომი ხელსაწყოები დაურიგონ. სამწუხაროდ, არ გვყავს პროფესიონალი ვეტერინარები. საკონსულტაციო ცენტრებში მეფუტკრეობის კუთხით განათლებული ვეტერინარები არ არიან. ფერმერი ფუტკრის ოჯახებს მუდმივად ამთაბარებს. მოსავლიან, ღალიან ადგილებში უამრავი საფუტკრე იყრის თავს. ერთი მოუწესრიგებელი ოჯახიც შეიძლება გახდეს ინფიცირების წყარო. თუ სკები ვეტერინარის მიერ იქნება შემოწმებული და ექნება შესაბამისი ცნობა, გვეცოდინება, რომ ფუტკარი არის ჯანმრთელი. რომელიმე ერთი პრობლემის მოგვარება, შედეგს არ მოიტანს. საკითხების კომპლექსურად მოგვარება მოგვცემს მხოლოდ შედეგს.

საჭიროა, ფუტკრის ოჯახების პასპორტიზაცია, აღრიცხვა. მაგრამ მეფუტკრეები სკეპტიკურად უყურებენ აღრიცხვას, ეშინიათ მთავრობამ მერე გადასახადები არ დააკისროს. მათ უნდა აუხსნათ, რომ ეს მხოლოდ იმისთვის არის, რომ მომ სუფთა, ჯანსაღი პროდუქტი მივიღოთ”,- ამბობს მიხეილ თეთრუაშვილი. 

ავტორი: ნონა ქვლივიძე

სტატია მომზადებულია ლიეტუვას საგარეო საქმეთა სამინისტროს და „თანამშრომლობის განვითარების და დემოკრატიის ხელშეწყობის ფონდის" ფინანსური მხარდაჭერით. 




წაკითხულია
1604
ელ. ფოსტის გაგზავნა

ამავე თემაზე:

მეფუტკრეები, რომელთა თაფლმაც რიგის ლაბორატორიაში დადებითი შეფასება მიიღო

მეფუტკრეები, რომელთა თაფლმაც რიგის ლაბორატორიაში დადებითი შეფასება მიიღო

მეფუტკრეებმა, რომელთა თაფლმაც რიგაში BIOR-ის ლაბორატორიაში დადებითი შეფასება მიიღო, eugeorgia.info-სთან თაფლის წარმოებისა და რეალიზაციის პრობლემებზე ისაუბრეს როგორც ადგილობრივ, ისე საერთაშორისო ბაზრებზე. ვიდრე ამ პრობლემების განხილვაზე გადავალთ, თვალი გ

06 ივნისი 2019 | 15:13 სოფლის მეურნეობა ვრცლად

ბლოგი

„კაპიტალი განსაზღვრავს წარმოებით ურთიერთობებს,“ – კარლ მარქსის ამ ზეცნობილი ფრაზით გილოცავთ კაპიტალიზმის კრიტიკოსებს თქვენი კერპის 200 წლის იუბილეს, და მსურს განვავრცო, რომ იდეოლოგიური განსხვავების მიუხედავად, არა თუ ვეთანხმები, მეტიც, მიმაჩნია, რომ სწორედ კაპიტალი უდევს საფუძვლად არა მხოლოდ წარმოებით, არამედ ნებისმიერი სახის ურთიერთობას სოციუმში, რომელიც პროგრესსა და განვითარებაზეა ორიენტირებული.

2019 წლამდე გადადოს საპენსიო რეფორმის დაწყება და მოამზადოს წინაპირობები კონსერვატიული (და არა სოციალურ-ლიბერალური) მოდელის შემოღებისთვის, იმ დათქმით, რომ დაგროვებითი და საბაზისო პენსიების სქემები ყოველთვის ერთმანეთის პარალელურად იარსებებს

40-წუთიანი დამქანცველი ჯანჯღარის შემდეგ, მწვერვალზე სრულიად ახალი, თვალუწვდენელი სივრცე გადაიშალა ჩვენს თვალწინ, როდესაც სოფელ გოგაშენში ამოვაღწიეთ

ახალქალაქს მორიგი დაგეგმილი ტრენინგის ფარგლებში ვესტუმრეთ. ამ ნაყოფიერ მიწაზე მშრომელი ფერმერები ცხოვრობენ. სწორედ აქ მოდის ქართულ ბაზარზე არსებული კარტოფილის, ბოსტნეულისა და მარცვლეულის დიდი ნაწილი. ბოლო პერიოდში ჩვენ მიერ ჩატარებული ტრენინგებიდან ეს შეხვედრა ყველაზე ინტერაქციული აღმოჩნდა. გამაკვირვა მათმა ცხოველმა ინტერესმა სიახლისადმი. ისინი მაქსიმალურად ცდილობდნენ მათთვის საინტერესო საკითხზე მიეღოთ რაც შეიძლება მეტი ინფორმაცია.

გასულ კვირას მაკედონიაში ნაციონალისტურად განწყობილ ადამიანთა ჯგუფი პარლამენტშიშეიჭრა. 200-კაციანი ბრბო, რომელთა შორისნიღბიანი მამაკაცები იყვნენ, სასტიკად გაუსწორდაწამყვანი მაკედონიური ოპოზიციურიპარტიის და ეთნიკური ალბანელების პარტიის ლიდერებს, მათ შორის ქალბატონს. ეს ორი პარტია აპირებდა ახალი უმრავლესობის შექმნას მაკედონიის პარლამენტში, რომლის სპიკერად ეთნიკურად ალბანელი პოლიტიკოსი აირჩიეს. პარლამენტში შეჭრილები, რომლებიც ქვეყნის ყოფილი პრემიერ-მინისტრისმომხრეები იყვნენ, ამ ფაქტის ასეთი სისხლიანი გზით ჩაშლას ცდილობდნენ.

მარტვილის რაიონის გამგებლის მოადგილე ყველაზე ძლიერ ოპონირებას გვიწევდა. მისი პირველივე ქმედება „ჰაკა“-ს ჰგავდა, რომელსაც გააფთრებული ახალზელანდიელი მორაგბეები მოწინააღმდეგე გუნდის მორალურად გასატეხად იყენებენ.

კონფლიქტის დაწყებიდან მეექვსე წელს ამერიკის შეერთებულმა შტატებმა ჩაურევლობის პოლიტიკა დაარღვია და ასადის რეჟიმის წინააღმდეგ იერიში პირველად 7 აპრილს, გამთენიისას მიიტანა.

ესტონური წარმატებული პოტიკის მაგალითების მოძიება შესაძლებელია თითქმის ნებისმიერ სფეროში, დაწყებული სახელმწიფო მმართველობიდან, დამთავრებული განათლების პოლიტიკით.

უცხო ქვეყნების კანონებისა თუ რეფორმების კოპირება განვითარების ერთი-ერთი პოპულარული და საქართველოშიც ხშირად გამოყენებადი რეცეპტია. ლოგიკა მარტივია - „საჭირო არ არის ველოსიპედის ახლიდან გამოგონება“. თუმცა, ეს მიდგომა ხშირად არ ამართლებს.

ევროკავშირთან სავაჭრო სივრცის გაფართოების შედეგად ყველა მოსალოდნელი დადებით ეფექტი მიიღწევა გრძელვადიან პერიოდში (5-10 წელიწადი), ხოლო ხარჯების გაღება გვიწევს დღეს, რათა შესაბამისობაში მოვიდეთ ევროკავშირის კანონმდებლობასთანდა საბაზრო მოთხოვნებთან. ისედაც დაძაბულ სოციალურ და პოლიტიკურ ფონზე ამან შესაძლოა საფრთხე შეუქმნას რეფორმების წარმატებით განხორციელებას. შესაბამისად, დაახლოების პროცესი უნდა იყოს თანმიმდევრული და პრიორიტეტები გათვლილი ისე, რომ ბიზნესს ჰქონდეს ზრდის სტიმული; ასევე, მნიშვნელოვანია ექსპორტზე ორიენტირებული დარგების კონკურენტუნარიანობის ამაღლება წახალისდეს. მეორე მხრივ, საქართველოში ევროკავშირის სტანდარტების დანერგვა მეწარმეობასა და ზოგადად ქვეყნის საინვესტიციო სივრცეში პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების მოზიდვას და ევროპულ ბაზარზე წვდომას ხელს შეუწყობს. DCFTA-ს სარგებლის სრულად ასათვისებლად, ასევე, აუცილებელია სამუშაო ძალის ბაზრის ცვლილება, რომელიც ამჟამად თავმოყრილია ძირითადად დაბალმწარმოებლურ დარგებში.

მე ძალიან კარგად არ ვიცნობ მაგამედ სარიევს. მაქსიმუმ ორჯერ შევხვედრივარ, პირველად მარნეულში და მეორედ ერთი კვირის წინ გარდაბნის მუნიციპალიტეტში ამჯერადაც ევროკავშირთან სავაჭრო ხელშეკრულების (DCFTA) შესაძლებლობების შესახებ ტრეინინგზე. მაგამედი არც ოლიმპიური ჩემპიონია და მისი ფოტოები არც საჯარო თავშეყრის ადგილებშია გამოფენილი, თუმცა ის რომ საუკეთესო მოქალაქეა, ამ ფაქტს წყალი არ გაუვა!

კეთილდღეობის ეკონომიკის ერთ-ერთი პრინციპია, რომ ზოგიერთ გადასახადს შესაძლოა უკუგავლენა ჰქონდეს ინდივიდების მოტივაციაზე- შექმნან დოვლათი. თუმცა, თუ გადასახადებიდან მიღებული თანხა საკმარისი არ არის ხარისხიანი ინფრასტრუქტურისა და საჯარო სერვისების დასაფინანსებლად, ამანაც შეიძლება დააზარალოს ეკონომიკა.

ინსტიტუტების განვითარებას არა მარტო პროფესიონალების, პოლიტიკური და ეკონომიკური ელიტების სწორად მიმართული შრომა და გადაწყვეტილებები, არამედ მოსახლეობის დამოკიდებულებებისა და ფასეულობების შეცვლაც სჭირდება.

ფერმერებთან ჩვენი შეხვედრის დროს სულიად მოულოდნელად აღმოვაჩინეთ მსმენელებს შორის ორი “თინეიჯერი” ბიჭი; მომავალი ფერმერები მამასთან ერთად გამალებით იწერდნენ პრეზენტაციის დროს მიწოდებულ ყველა ინფორმაციას თაფლის წარმოების არსებული შესაძლებლობების, პრობლემებისა და გამოწვევების შესახებ.

მას შემდეგ, რაც საქართველომ დამოუკიდებლობა მოიპოვა, მთავრობები, პოლიტიკური პარტიები, ექსპერტები, თუ იდეოლოგები გვპირდებიან საქართველოს ეკონომიკურ გაბრწყინებას, რეცეპტად კი ბორჯომის გაყიდვიდან დაწყებული დაბალი გადასახადებით დამთავრებული არაერთ იდეას თუ თეორიას ასახელებენ. ასე გრძელდება 25 წელია და, მართალია, 90-იანი წლების სიდუჭირიდან მოსახლეობის დიდი ნაწილი გამოვიდა, გაბრწყინებამდე ჯერ კიდევ ბევრი გვიკლია.

გუგენჰაიმში აგნეს მარტინმა, MoMA-ს თანამედროვე ხელოვნების ფილიალმა (PS1) ნიუ-იორკში, ჩიკაგოს ხელოვნების ინსტიტუტმა და ჩიკაგოს თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმმა კიდევ ერთხელ დამარწმუნა, რომ არ არსებობს გამოხატვის უღირსი საგნები, აღქმები, მოვლენები თუ ამ მოვლენების ინტერპრეტაციები.

სამი წლის წინ ამერიკელმა ჟურნალისტმა ენ ბერნარდმა National Geographic-ისთვის მომზადებულ რეპორტაჟში შემდეგი სიტყვები დაწერა: „თუ დაეცემა დამასკო, დაეცემა სირიაც.“ ომის დაწყებიდან, თითქმის, ექვსი წლის თავზე პრეზიდენტ ბაშარ ალ-ასადის ციტადელად ქცეული სირიის დედაქალაქი გადარჩა, ხოლო ალეპომ, სიდიდით მეორე უძველესმა ქალაქმა და ომამდელი სირიის ბიზნესცენტრმა, დაცემა 2012 წლიდან (სამოქალაქო ომის დაწყებიდან ერთ წელიწადში) დაიწყო, თუმცა, მაინც ბევრს გაუძლო გარდა რუსეთის ავიაიერიშისა.

ციდან ალბათ ყველაზე კარგად ჩანს გერმანული რაციონალიზმი, მიწის და განახლებადი ენერგიიის ათვისება (გუშინ მხოლოდ მიუნხენიდან ფრანკფურტამდე მგზავრობისას 500-ზე მეტი ქარის წისქვილი დავთვალე), ტყის ფართობების და სასოფლო-სამეურნეო სავარგულების ეს რაღაც განსხვავებული სიმეტრიით მონაცვლეობა და, მთლიანობაში, ეს განსხვავებულად დავარცხნილი რელიეფი.

გაძვირებული საიმპორტო ავტომობილების ფასი (გამოწვეული აქციზის ზრდით), სავარაუდოდ, გაახანგრძლივებს საქართველოში არსებული ავტომობილების „ექსპლუატაციის“ ვადას. შესაბამისად, ტექნიკური შემოწმების შემოღების ვადებისა და პირობების გაურკვევლობის პირობებში, შესაძლოა, ტექნიკურად არც ისე სახარბიელო მგომარეობაში მყოფმა ქართულმა ავტოპარკმა გაიხანგრძლივოს მავნე აირებისა და უსიამოვნო ინდუსტრიული ხმების „გამობოლქვის“ პერიოდი.

В шестидесятые годы прошлого века Ферруччо получил от продажи тракторов бόльший доход, чем планировалось, и исполнил свою мечту: поставил в свой гараж новенькую «феррари». Вторая часть этой истории намного интереснее. «Феррари» не оправдала ожиданий Ферруччо. Ферруччо, не раздумывая, явился прямо к Энцо Феррари, чтобы обсудить недостатки машины, он высказал свое мнение и предложил помощь в решении проблем...

გასული საუკუნის სამოციან წლებში ფერუჩომ ტრაქტორების გაყიდვით დაგეგმილზე მეტი შემოსავალი მიიღო და ოცნებაც აისრულა: საკუთარ ფარეხში ახალთახალი «ფერარი» დააყენა. ამ ისტორიის მეორე ნაწილი გაცილებით საინტერესოა.

სადღეგრძელოებზე ჩემმა ბლოგმა იმაზე გაცილებით მეტი ვნებები და კონტრასტული რეაქციები გამოიწვია, ვიდრე ველოდი: მკვეთრად უარყოფითი ძირითადად უფროსი თაობის მხრიდან და მკვეთრად დადებითი ახალგაზრდა და საშუალო ასაკის ხალხის მხრიდან. მკვეთრად უარყოფითი დამოკიდებულების მქონე ადამიანებმა დაიწყეს პირადად ჩემი და ჩემი ქართველობის ლანძღვა კომენტარებში თუ პირად მიმოწერაში, ხოლო მკვეთრად დადებითი დამოკიდებულების მქონე ადამიანებმა -- ჩემი ქება მაღალი მოქალაქეობრივი თვითშეგნების გამო, რამაც გადამაწყვეტინა მეთქვა (ამჯერად უკვე საბოლოოდ), რატომ არ ვეთანხმები არცერთ მხარეს. როცა ვნებები დუღს, როგორც ამბობენ, ჭეშმარიტება ორთქლდება (არა, იმის თქმა არ მინდა, რომ მე ვიცი ჭეშმარიტება).

ბოლო შვიდი წელია ქართულ სუფრაზე არ ვყოფილვარ, სანამ გუშინ ძირითადად ახალგაზრდებისგან შემდგარ ჯგუფთან ერთად არწივის ხეობაში და ხორნაბუჯზე ლაშქრობის შემდეგ ერთ რესტორანში მათთან ერთად არ აღმოვჩნდი. მოკლედ, ამ ადამიანების ასაკმა და განათლებამ მაფიქრებინა, რომ ეს ხალხი არ დალევდა იმ სადღეგრძელოებს, რის გამოც ქართულ სუფრებს გავურბივარ. მოლოდინი არ გამართლდა. ამ სუფრაზეც შეისვა „საქართველოს გაუმარჯოს”, ჩვენი სიყვარულის (იგულისხმება სუფრაზე მსხდომნი), მეგობრობის და ხვალინდელი დღის სადღეგრძელოები. ამ სადღეგრძელოებს გვთავაზობდა ერთ-ერთი ჩვენი თანამოლაშქრე ბიჭი, რომელმაც თქვა მე თამადა არ ვარო, თუმცა ტრადიციული თამადისგან მხოლოდ იმით განსხვავდებოდა, რომ დალევას არ გვაძალებდა.

პანკისი - სტერეოტიპების მსხვერპლი ულამაზესი კუთხე

გამარჯობა, მინდა ეს ბლოგი დავწერო ქართული მატყლის პრობლემაზე და თხრობა დავიწყო ახლო წარულიდან, ასევე გაგაცნოთ მატყლის პრობლემის მოგვარების უელსური მოდელი.

უიმედო და არაინფორმირებული გურულები 6 ივლისს ლანჩხუთის მინუციპალიტეტის სოფელ ჯურუყვეთში ვნახე. არაინფორმირებული ევროინტეგრაციის პროცესებზე, უიმედო თავიანთი სოციალური მდგომარეობით.

აბორტის უფლება ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი პოსტულატია ადამიანის უფლების კონვენციაში. გაეროს CEDAW-ს კომიტეტის დეკლარაციაში წერია: „გაეროს წევრმა ქვეყნებმა ხელი უნდა შეუწყოს ჯანდაცვის სფეროში ქალის მიმართ ყველანარი დისკრიმინაციის აღმოფხვრას, ქალის და კაცის უფლება თანაბრად უნდა იყოს დაცული და ქალებს უნდა ქონდეთ წვდომა ჯანდაცვის სერვისებზე, ოჯახის დაგეგმარების ჩათვლით“.

Brexit -ის მოწინააღმდეგები მოსახლეობას აფრთხილებდნენ უპირატესად ეკონომიკური შედეგების თაობაზე: ბრიტანეთის ფინანსთა სამინისტროს პროგნოზით, Brexit-ის შემდგომ ყოველი ბრიტანული ოჯახი 4300 ფუნტს დაკარგავს წელიწადში 2020 წლისათვის იქნება სავარაუდოდ, 100 მილიარდი ფუნტის ეკონომიკური ზარალი. 950 000 სამუშო ადგილს შეექმნება საფრთხე. პროფესიული გაერთიანებების ვარაუდი უფრო დრამატულია: 4 მილიონი სამუშაო ადგილი საფრთხის ქვეშაა, განსაკუთრებით კი, ექსპორტთან დაკავშირებულ სფეროებში, საავტომობილო და ქიმიურ ინდუსტრიაში. ბევრი ფირმა კონტინენტურ ევროპაში გადავა. შემცირდება პირდაპირი ინვესტიციები.

ბატონი სერგო ქალაქ თელავიდან თან რეალური პიროვნებაა და თან კრებითი სახელია იმ ადამიანებისა, რომლებიც ევროინტეგრაციის მიმართულებით ინფორმაციულ შიმშილს განიცდიან.

გერმანიაში მმართველი კოალიციის პარტიების: CDU -სა და CSU- ს ცალკეული პოლიტიკოსები სკეპტიკურად არიან განწყობილნი, რამდენად გონივრულია საქართველოსთვის ვიზალიბერალიზაციის მინიჭების თაობაზე ევროკომისიის გეგმა. მათ არგუმენტად მოჰყავთ ქართული კრიმინალური დაჯგუფებების მზარდი მასშტაბი და გავლენები ევროპაში, ამასთან, საქართველოს მოქალაქეების მიერ ლტოლვილის სტატუსის ბოროტად გამოყენების ტენდენციად ქცეული ფაქტები. ეს არგუმენტები რეალობაში საფუძველს მოკლებული როდია, მაგრამ სწორედ ამ თემის წამოწევა საქართველოს სახელმწიფოსათვის ეგზისტენციალურად მნიშვნელოვანი საკითხის გადამწყვეტ ფაზაში აღაშფოთებს ქართულ საზოგადოებას:

„სურსათის უვნებლობა ევროკავშირმა რომ არ მოგვთხოვოს, ისე არ უნდა გვქონდეს“? - ეს რეპლიკა მესტიაში ჯერ კიდევ “გაუხურებელი” ტრენინგის მიმდინარეობის დროს ადგილობრივმა ზაზა დევდარიანმა “გვესროლა”.

პილოტმა დაშვება გამოაცხადა. ქვევით თვალი მომჭრა აღმოსავლეთსა და უდაბნოს კლიმატისთვის უჩვეულო სიმწვანემ, რომელიც თელ-ავივის აეროპორტის ზოლამდე მთელი 20 წუთის განმავლობაში არ დასრულებულა. გაოცებამ დროებით გადამავიწყა „აირზენას“ ღარიბული, უგემური მენიუ და ლამაზი, მაგრამ უჟმური და მოძველბიჭო სტიუარდესა. - ყვავის ყველაფერი, - მითხრა სიამაყით გვერდით მჯდომმა შუახნის მამაკაცმა, რომელიც საქართველოდან ისტორიულ სამშობლოში ღრმა ბავშვობაში გადასახლდა.

ცოტა ხნის წინ გავრცელდა ინფორმაცია "ჩერნომორენერგოს" დირექტორის, ასლან ბასარიას განცხადების შესახებ, რომელსაც ენგურჰესის დირექტორის ლევან მებონიაც ადასტურებს და რომლის მიხედვით ენგურჰესის მიერ გამომუშავებული არცერთი კილოვატი ამ ეტაპზე საქართველოს არ მიეწოდება და მთლიანად აფხაზეთს მიაქვს, ხოლო ზამთრისა და გაზაფხულის პერიოდში წაღებული ელექტროენერგიის რაოდენობა გამომუშავებულის 80%-ს შეადგენს.

არავის უკვირს ის ფაქტი, რომ რადიკალური ისლამის წარმომადგენელები მკაცრად აკრიტიკებენ დემოკრატიას, რადგან ის შარიათის სულთან შეუთავსებელ პოლიტიკურ პრაქტიკად, ზნეობრივი გარყვნილებისა და ქაოსის წყაროდ მიაჩნიათ. საკვირველი ისაა, რომ დემოკრატიას რელიგიის სახელით ქრისტიანებიც არ წყალობენ.

გასული წლის ბოლოს საქართველოს გაზმომარაგების გაზრდის საკითხმა არათუ აქტუალურობა შეიძინა, არამედ გადააჭარბა ყველანაირ მოლოდინს და უკვე ერთგვარ მძაფრსიუჟეტიან სერიალად იქცა “გაზპრომის” მთავარ როლში მონაწილეობით.

ქართველ მორწმუნეთა და სასულიერო პირთა გარკვეულ წრეში სიტყვა „ლიბერალიზმი“ ძალიან უარყოფითი რენომეთი სარგებლობს. ჩემი აზრით, ამას სამი უმთავრესი მიზეზი აქვს. პირველი, ესაა რუსული რელიგიური ლიტერატურა, რომლებიც „რომის მესამე იმპერიის“ სულისკვეთების მქონე ავტორების მიერაა დაწერილი, რომლებსაც ყველანაირი ლიბერალური აზრი, რომელიც ეჭვის ქვეშ აყენებს რუსული იმპერიის მართლმადიდებლურ მისიას, თავად მართლმადიდებლობის საწინააღმდეგო ძალად მიაჩნიათ; მეორე, ზოგიერთი ლიბერალის აგრესიული, ანტიეკლესიური პოზიცია, რომელიც სულაც არ გამომდინარეობს კლასიკური პოლიტიკური ლიბერალიზმის ბუნებიდან და აქედან გამომდინარე, თავად ამ ლიბერალის ბრალია და არა ლიბერალიზმის; მესამე, ზოგადად ლიბერალიზმის მოწინააღმდეგენი კარგად არ იცნობენ კლასიკური, პოლიტიკური ლიბერალიზმის ბუნებას.

ახალციხის რაიონში მცხოვრებ ერთ-ერთ მეფუტკრეს, რომელიც ევროპაში ქართული თაფლის ექსპორტისთვის საჭირო მოთხოვნებზე ინფორმაციას ეძებდა, სურსათის ეროვნულ სააგენტოში "ურჩიეს", რომ ევროკავშირში თაფლის შეტანაზე ფუჭ ოცნებას თავი დაანებოს და ცოტა უფრო პრაგმატულ-მიწიერი საქმით დაკავდეს.

ახლო აღმოსავლეთსა და სირიაში შექმნილი ვითარება შედეგია ცივილიზაციურ - რელიგიური კონფლიქტების გაღვივების, რომლებიც ემყარება საუკუნეების მანძილზე ჩამოყალიბებულ ეთნო-რელიგიურ რწმენებს და რომელთა გაღვივება ხდება გლობალური და რეგიონული პროცესების ფონზე.

კოლონიალიზმის ეპოქაში ევროპელები ცდილობდნენ ანდებში ოქროს ქალაქისთვის მიეგნოთ, მაგრამ ელდორადოც და ინკების პაიტიტიც მხოლოდ ლეგენდად დარჩა, ისევე როგორც საყდრისის 5-ათასწლოვანი მაღარო, რომლის შესახებაც უკვე ვეღარაფერს შევიტყობთ.

ხანგრძლივი დავა ე.წ. მოსმენების კანონთან დაკავშირებით დასრულებულია, ვეტოც დაძლეულია და დიდი ძმაც მზადყოფნაშია, რომ მუდამ გვიყუროს, გვისმინოს და განაჩენი გამოიტანოს.

მრავალი ქვეყნის გამოცდილების მიხედვით, სწორედ სადაზღვევო სფეროა ის სეგმენტი, რომელსაც შეუძლია რომ თავისი შემოსავლებიდან საგზაო უსაფრთხოებისთვის დაფინანსება გამოყოს და ეს თანხა ტრანსპარენტულად დახარჯოს გზების კეთილმოწყობასა და საგზაო უსაფრთხოებაზე მიმართულ სხვა კონკრეტულ პროექტებზე.

პირველად გადავწყვიტე ნახევრად პირადული და შეიძლება ცოტა არ იყოს თვითმაამებლური ჩანაწერის გასაჯაროება

უჩა სეთური, ინფორმაციის თავისუფლების განვითარების ინსტიტუტის (IDFI) ექსპერტი

"მორიგი ბლეფი" - ასე აფასებდნენ დღეს პროგრამას "აწარმოე საქართველოში"

სტრატეგიულად მნიშნელოვანი გეოგრაფიული მდებარეობის გამო საქართველოს მთელს კავკასიაში და მის ფარგლებს გარეთაც საკვანძო სატრანზიტო ფუნქცია აკისრია. ამის გამო, სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის და სატრანსპორტო საშუალებების გაუმჯობესება აუცილებელი წინაპირობაა ქვეყნის ეკონომიკური და სოციალური განვითარებისთვის.

ევროპასთან ასოცირების შესახებ შეთანხმებაში განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა სატრანსპორტო საშუალებების უსაფრთხოების პირობების დაცვას: ავტომობილის გამართულობას, მძღოლების კვალიფიკაციას და მათ მიერ სამუშაო და დასვენების საათების მკაცრ დაცვას.

ერთხელ ერთმა ჩემმა ნაცნობმა ჟურნალისტმა, რომელიც შარშან კოლუმბიის უნივერსიტეტის ტრენინგზე გავიცანი, სოციალურ ქსელ Twitter-ზე დაწერა, რომ ამერიკის შეერთებული შტატების მადლობელია, რადგან მან, ნეპალელი ემიგრანტების შვილმა, მისი წილი ამერიკული ოცნება უკვე აიხდინა.

ადვოკატირება

შეხვედრა საღამოს 6 საათზე , www.eugeorgia.info-ს ოფისში დავნიშნეთ. ჩვენი ჯგუფი პირველად უნდა შეხვედროდა ახალციხის რაიონში, სოფელ ანდრიაწმინდაში მცხოვრებ მეყველეს - გალინა ინასარიძეს და მის შვილს - რუსლანს. თავდაპირველად, შეხვედრის მიზანი ერთმანეთის გაცნობ

"კვლევითი ჟურნალისტიკის და ადვოკატირების ცენტრი" ახორციელებს პროექტს, რომლის ფარგლებშიც ვეხმარებით მცირე და საშუალო ბიზნესს

რჩეული სტატიები

ევროკავშირში 1 კგ ბიო ჟოლოს საცალო ფასი 100 ევროს აჭარბებს, თუმცა, როცა კენკრის ბაღის გაშენება გადაწყვიტა, გიორგი კორელი, ძირითადად, მაინც ადგილობრივი ბაზრით მოიხიბლა. როგორც ახალგაზრდა ფერმერი ამბობს, ჟოლო საქართველოში საკმაოდ მოთხოვნადი პროდუქტია და ყოვ

ევროკავშირის წარმომადგენლებმა საქართველოში თაფლის წარმოების ინდუსტრია შეამოწმეს და მიიჩნიეს, რომ სწორედ თაფლია ის ერთ-ერთი სტრატეგიული პროდუქტი, რომელსაც თხილისა და ღვინის კვალდაკვალ ევროკავშირის ბაზარზე შესვლის რეალური პერსპექტივა აქვს.

ამერიკული ლურჯი მოცვი, რომელიც გურიისა და აჭარის მაღალმთიანეთის კლიმატურ პირობებს კარგად შეეგუა, უნიკალური თვისებების გამო მსოფლიო ბაზარზე დიდი მოთხოვნით სარგებლობს. საქართველოში მოყვანილი 12 ტონა ლურჯი მოცვი დიდი ბრიტანეთის ბაზარზე წელს პირველად შევიდ

ევროკავშირი სოფლად მცხოვრები მოსახლეობისთვის ახალ საგრანტო პროგრამას იწყებს. ევროპის სამეზობლო პროგრამა სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარებისთვის - ENPARD-ის ფარგლებში დაფინანსებას მიიღებს ის, ვისაც სოფლად აგროწარმოების ალტერნატიული ეკონომიკური საქმი

პაატა მოგელაშვილს ხეხილის ბაღი 20 ჰა-ზე გორის რაიონის სოფელ ვარიანში აქვს გაშენებული. მეურნეობას უკვე რამდენიმე წელია ძმებთან ერთად უძღვება. ბაღი გააახლეს - "სინაფის" და "ჩემპიონის" ვაშლის ნერგები თანამედროვე ჯიშებით - "გრანი სმიტით", "ჯონათი" და "გოლდენ

ღრმა და ყოვლისმომცველი თავისუფალი სავაჭრო სივრცის შესახებ შეთანხმება (DCFTA) პირველი სექტემბრიდან შევიდა ძალაში, რაც იმას ნიშნავს, რომ ევროკავშირიდან შემოტანილ და საქართველოდან ექპორტირებულ 9 ათასზე მეტი დასახელების პროდუქციაზე საბაჟო გადასახადი გაუქმდა

ევროკავშირში თავისუფალი გადაადგილება, გარანტირებული სამუშაო თუ ევროპულ უნივერსიტეტებში სწავლის გაგრძელების შესაძლებლობა? მითები არამხოლოდ ევროკავშირთან ასოცირების შეთანხმებაზე, არამედ ვიზის ლიბერალიზაციასთან დაკავშირებითაც არსებობს. ევროპაში თავისუფლად გ

1 კგ - 30 ლარი- ამ ფასად შეგიძლიათ იყიდოთ სატაცური წელს ქართულ საცალო ქსელებში. ცხოვრების დონის გათვალისწინებით, ბოსტნეულს თამამად შეუძლია დელიკატესებს შორის თავისი ადგილი დაიკავოს. თუმცა, როგორც ექსპერტები აცხადებენ, ფასს არც მისი თვისებები ჩამორჩება.

ქალი მეწარმეების ხელშეწყობის მიზნით, ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკი საქართველოში ახალ პროგრამას იწყებს. EUGeorgia.info დაინტერესდა, რამდენად ხელსაყრელია პირობები და რას ფიქრობენ პროგრამასთან დაკავშირებით თავად ქალი მეწარმეები.

„ღვინის პირველი პარტია დანიაში 2006 წელს გავიტანეთ. შემდეგ დანიას ინგლისი, საფრანგეთი, იტალია და შვედეთი დაემატა.

banner
banner
banner